TÜBİTAK 1832 Sanayide Yeşil Dönüşüm 2026-2: Başvuru Şartları ve Destekler
Güncelleme tarihi: 13 Eki
Sanayide Yeşil Dönüşüm: İşletmeler İçin Yeni Fırsatlar
=====================================================
Sanayide yeşil dönüşüm, işletmelerin kaynak kullanımını, üretim maliyetlerini ve geliştirdikleri ürünlerin rekabet gücünü birlikte ele almasını gerektiriyor. Bu dönüşümün teknolojik çözümlerle desteklenmesi, çevresel kazanımların kalıcı işletme değerine dönüşmesine katkı sağlayabilir.
Türkiye Yeşil Sanayi Projesi ve TÜBİTAK 1832 Desteği
Dünya Bankası destekli Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında yürütülen TÜBİTAK 1832 Sanayide Yeşil Dönüşüm Çağrısı, yeşil teknolojilerin geliştirilmesini ve ticarileşmesini destekleyen finansman araçları arasında yer alıyor. Program, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının koordinasyonunda TÜBİTAK TEYDEB tarafından uygulanıyor.
2026-2 döneminde başvuru hazırlayan işletmeler açısından temel konu; teknik geliştirme hedefini, ölçülebilir çevresel kazanımı ve finansman planını aynı proje içinde tutarlı biçimde ortaya koyabilmek.
TÜBİTAK 1832 Desteğine Kimler Başvurabilir?
Programa Türkiye’de yerleşik, KOBİ veya büyük ölçekli sermaye şirketleri başvurabiliyor. Şirketlerin genel olarak en az iki yıllık tescil geçmişine sahip olması gerekiyor. TÜBİTAK 1512 veya 1812 desteğiyle kurulmuş şirketler ile uygun bulunan spin-off kuruluşlar için bu koşulda istisna bulunuyor. Başvurular tek şirketle veya en fazla üç ortakla yapılabiliyor.
Başvuru hazırlığında ayrıca şu koşullar dikkate alınmalı:
Yürütücü şirketin en az %75 oranında özel sektöre ait olması.
Çağrıdaki finansal yeterlilik koşullarının sağlanması.
Çevresel, sosyal ve iş sağlığı ve güvenliği gerekliliklerinin karşılanması.
Dünya Bankasının kısıtlı faaliyetleri ile savunma sanayisine yönelik kuruluşlar veya proje çıktıları kapsam dışında bulunuyor. Proje ekibinde, proje konusuyla ilgili en az lisans derecesine sahip bir şirket çalışanının bulunması da başvuru açısından önem taşıyor.
Hangi Projeler Destekleniyor?
Çağrı; iklim ve çevre, döngüsel ekonomi, temiz enerji, sürdürülebilir tarım ve akıllı ulaşım alanlarındaki Ar-Ge çalışmalarını kapsıyor. Projelerin başlangıç Teknoloji Hazırlık Seviyesinin (THS) 3–7 aralığında, bitiş seviyesinin ise en az 7 olması gerekiyor. Ölçek büyütme faaliyetleri zorunlu; başlangıçta THS 8 veya 9 seviyesindeki çalışmalar kapsam dışında kalıyor.
İşletmelerin proje fikri geliştirmesine yardımcı olabilecek örnekler şunlar:
Bir makinenin aynı üretim çıktısını daha düşük elektrik tüketimiyle sağlamasına yönelik yeni tasarım geliştirilmesi.
Üretimde kullanılan suyun geri kazanımını artıran bir prosesin geliştirilip pilot ölçekte doğrulanması.
Üretim artıklarını yeniden kullanılabilir malzemeye dönüştüren bir teknolojinin geliştirilmesi.
Kaynak tüketimini azaltan bir kontrol sisteminin üretim koşullarında denenmesi.
Bu örnekler fikir geliştirme amacı taşıyor. Her proje için yenilikçi yönün, teknik belirsizliklerin, deneysel çalışmaların ve hedeflenen kazanımların ayrıca tanımlanması gerekir.
Proje Bütçesi ve Destek Oranları Ne Kadar?
Azami proje süresi 24 ay. İşletme ölçeğine göre proje bütçesi üst sınırları ve standart destek oranları şöyle:
| İşletme Ölçeği | Proje Bütçesi Üst Sınırı | TÜBİTAK Finansman Oranı |
|------------------------|--------------------------|--------------------------|
| Mikro ve küçük işletme | 15.000.000 TL | %80 |
| Orta ölçekli işletme | 24.000.000 TL | %80 |
| Büyük ölçekli işletme | 51.500.000 TL | %70 |
Çağrı kapsamındaki deprem bölgesi KOBİ’lerinde finansman oranı %90 uygulanıyor. Tablodaki bütçe limitleri, şirket katkısını da içeren toplam proje bütçesini ifade ediyor.
Hibe ve Faizsiz Geri Ödeme Nasıl Hesaplanıyor?
Proje sonunda belirlenen nihai destek tutarının KOBİ’lerde %60’ı, büyük işletmelerde %50’si hibeye dönüşüyor. Kalan tutar geri ödeniyor. Örneğin deprem bölgesi dışında bulunan bir KOBİ’nin kabul edilen proje bütçesi 10 milyon TL ise:
| Finansman Bileşeni | Tutar |
|-----------------------------------------|----------------|
| Şirketin Öz Kaynak Katkısı | 2.000.000 TL |
| TÜBİTAK Tarafından Sağlanan Toplam Finansman | 8.000.000 TL |
| Bu Finansmanın Hibeye Dönüşen Kısmı | 4.800.000 TL |
| Bu Finansmanın Geri Ödenecek Kısmı | 3.200.000 TL |
Bu örnek, tüm giderlerin uygun bulunduğu ve nihai destek tutarının değişmediği varsayımıyla hesaplanmıştır. Hibe dönüşüm oranı, TÜBİTAK finansman tutarına uygulanır. Geri ödeme, proje destek bitişinden bir yıl sonra başlıyor. Ödemeler yılda iki taksit şeklinde yapılıyor; geri ödemesiz dönem dahil süre en fazla dört yıl.
Başvuruda talep edilen finansmanın tamamı için banka referans mektubu, sözleşme aşamasında ise teminat mektubu gerekiyor. Dolayısıyla teknik dosyayla birlikte bankacılık ve teminat hazırlığının da yürütülmesi önem taşıyor.
Yeşil Dönüşüm Kazanımı Nasıl Gösterilmeli?
Projenin başarı değerlendirmesinde aşağıdaki göstergelerden en az birinin hedeflenmesi ve doğrulanması gerekiyor:
Üretim birimi başına elektrik tüketiminde en az %10 azalma.
Üretim birimi başına su tüketiminde en az %10 azalma.
Geri dönüştürülemeyen atık miktarında en az %10 azalma.
Yenilikçi bir yeşil teknoloji çözümünün geliştirilmesi.
Başvuru hazırlığında başlangıç verisinin güvenilirliği belirleyicidir. Örneğin elektrik verimliliği hedefleyen bir işletme, proje öncesindeki tüketimi üretim miktarıyla birlikte değerlendirmeli; proje sonrasındaki karşılaştırmanın hangi koşullarda yapılacağını açıklamalıdır.
SALTPROJE’nin hazırlık yaklaşımında ölçüm yöntemi, teknik iş paketleriyle birlikte planlanır. Hangi verinin kim tarafından toplanacağı, hangi testin yapılacağı ve sonucun nasıl doğrulanacağı başlangıçta belirlenir. Böylece çevresel hedef, proje sonunda kanıtlanabilir bir çıktıya dönüşür.
Hangi Giderler Destek Kapsamında Değerlendiriliyor?
Personel, seyahat, danışmanlık, hizmet alımı, alet ve teçhizat, yazılım, yayın, malzeme ve sarf giderleri destek kapsamında değerlendirilebiliyor. Uygun test, belgelendirme ve sertifikasyon harcamaları da bütçeye dahil edilebiliyor. Ortakların birbirinden aldığı danışmanlık ve hizmetler ile patent ve marka tescili gibi giderler bu çağrı kapsamında desteklenmiyor.
Bütçesi 25 milyon TL ve üzerindeki projeler için ekonomik fizibilite raporu da gerekiyor. Bütçe hazırlarken her gideri bir teknik faaliyetle ilişkilendirmek faydalıdır: Alınacak ekipman hangi deneyi mümkün kılacak, hizmet alımı hangi belirsizliği çözecek, personel hangi çıktıyı üretecek? Bu bağlantı, harcama planının gerekçesini güçlendirir.
2026 Döneminde Hangi Kurallar Değişti?
Yeni projenin önceki bir Ar-Ge çalışmasının devamı olması şartı kaldırıldı. Ayrıca başarılı projeler için uygulanan ilave %20 hibe kaldırılırken, program genelindeki iki destek sınırının yerine kuruluş bazlı bütçe takibi getirildi. Bununla birlikte, 2026-2 çağrısında bir kuruluş en fazla iki proje önerisi sunabiliyor. Kuruluş bazındaki toplam finansman limitleri mikro/küçük işletmelerde 500.000 ABD doları, orta ölçekli işletmelerde 800.000 ABD doları, büyük işletmelerde 1.500.000 ABD doları olarak izleniyor. Önceki destekler de limit hesabına dahil ediliyor.
Bu nedenle daha önce 1832 desteği kullanan işletmelerin yeni bütçelerini hazırlarken PRODİS’teki kalan limitlerini kontrol etmesi gerekiyor.
2026-2 Başvuru Takvimi ve Başvuru Yöntemi
| İşlem | Güncel Tarih |
|-----------------------------------------------------|------------------------------|
| Kuruluş bazlı ön kayıt başvurusunun gönderilmesi | 8 Ekim 2026 |
| Proje başvurusunun tamamlanması | 12 Ekim 2026, saat 23.59 — Türkiye saati |
Ön kayıt evraklarının kapanıştan en az bir iş günü önce TÜBİTAK’a ulaşması gerekiyor. Önceden kuruluş bazlı ön kayıt onayı bulunan şirketlerin işlemi tekrarlaması gerekmiyor. Projeler, PRODİS üzerinden geçerli e-imza ile gönderiliyor.
Başvuru takvimi oluşturulurken banka referans mektubu, şirket belgeleri, teknik personel bilgileri ve ölçüm verileri için ayrı hazırlık süreleri ayrılması faydalı olacaktır. Teknik metnin tamamlanmış olması, dosyanın gönderime hazır olduğu anlamına gelmeyebilir.
SALTPROJE ile Başvuru Hazırlığı
SALTPROJE olarak proje fikrinin destek programıyla uyumunu, işletmenin uygulama kapasitesini ve finansman ihtiyacını birlikte değerlendiriyoruz. Hibe ve teşvik danışmanlığı yaklaşımımız; uygunluk incelemesinden proje geliştirmeye, bütçe hazırlığından uygulama ve raporlama planına kadar sürecin bütününü kapsıyor.
1832 başvurularında önceliğimiz; teknik geliştirme hedefi, ölçülebilir yeşil dönüşüm kazanımı ve gerçekçi finansman planı arasında tutarlı bir ilişki kurulmasıdır. İşletmenizin geliştirmeyi planladığı ürün veya sürecin TÜBİTAK 1832 çağrısına uygunluğunu değerlendirmek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Bilgiler, 21 Eylül 2026 tarihinde erişilen TÜBİTAK duyurusu ve revize 2026-2 çağrı metni esas alınarak hazırlanmıştır.
Yorumlar